Dünya Ticaret Örgütü'nün (DTÖ) Anlaşmazlıkların Halli Organı, 25 Eylül'deki toplantısında Türkiye ile Çin'in birlikte yaptığı başvuruyu kabul etti. İki ülke, Türkiye'nin Çin menşeli elektrikli araçlara yönelik önlemlerine ilişkin 28 Temmuz'da dağıtılan panel raporunun kabulünün görüşülmesini 27 Ekim'e kadar ertelemek istemişti.
DS629 numaralı davada panel, elektrikli araçlara ve bazı hibrit modellere uygulanan ek gümrük vergilerinin Türkiye'nin DTÖ tarife listesindeki bağlı oranları aştığı sonucuna vardı. Rapora göre elektrikli araçlar için bağlı oran yüzde 20. Panel, benzinli ve dizel araçlardaki ek vergiler için Çin'in iddiasını yeterli bulmadı. Elektrikli ve şarj edilebilir hibrit araç ithalatında aranan izin belgesi sistemindeki servis istasyonu, çağrı merkezi, yetkili temsilci ve batarya taahhüdü şartlarının da ithal ürüne yerli üründen daha elverişsiz muamele ettiğine hükmetti.
Rapora göre Türkiye'nin 22 Eylül 2025'te değiştirdiği ek vergiler hâlen elektrikli araçlarda yüzde 30 ya da araç başına en az 8.500 dolar, şarj edilemeyen hibritlerde yüzde 25 ya da en az 6.000 dolar, şarj edilebilir hibritlerde yüzde 30 ya da en az 7.000 dolar olarak uygulanıyor. Bu vergiler, yüzde 10'luk genel gümrük vergisine ek olarak Türkiye ile serbest ticaret anlaşması bulunmayan ülkelerden yapılan ithalata uygulanıyor.
Dünya gazetesinin haberine göre taraflar hukuki süreç yerine uzlaşma görüşmelerine öncelik veriyor; ancak şimdiye kadar vergi indirimi ya da ithalat koşullarında değişiklik açıklanmadı.
Türkiye’yi nasıl etkiliyor?
Panel, Türkiye'nin önlemlerini DTÖ yükümlülükleriyle uyumlu hâle getirmesini tavsiye etti. Rapor kabul edilirse ek vergilerin ve izin belgesi şartlarının gözden geçirilmesi gündeme gelebilir; bu da yerli üretimi korumaya yönelik politika çerçevesini doğrudan etkiler.
Vatandaşa nasıl yansıyor?
Ek vergiler, Çin'den ithal edilen elektrikli ve hibrit modellerin fiyatlarında belirleyici bir kalem. Uzlaşma ya da kararın uygulanması bu modellerin satış fiyatlarını değiştirebilir, ancak şu an için yürürlükteki oranlar aynen devam ediyor.
İş dünyasına etkisi ne?
Çinli markaların distribütörleri ve Türkiye'de üretim planlayan yatırımcılar için 27 Ekim'e kadar belirsizlik sürüyor. Yerli üreticiler açısından ise ek vergilerin geleceği, ithal elektrikli modellerle rekabet koşullarını belirleyecek.
