Türkiye otomotiv sanayisinde ocak-eylül döneminde üretim yüzde 6, otomobil pazarı yüzde 15 geriledi. İhracat adetlerinde düşüş yaşanmasına rağmen sektörün dış satım geliri 31,1 milyar dolara yükseldi. İç pazarda ise yerli otomobiller satışlarını artırırken ithal modellerde çift haneli kayıp görüldü.
Türkiye otomotiv sektöründe yılın ilk dokuz ayı, üretim ve satışlardaki gerilemenin yanı sıra yerli araçların pazar payındaki artışla öne çıktı. Otomotiv Sanayii Derneği (OSD) verilerine göre, bu dönemde toplam otomotiv üretimi 971 bin 159 adet olarak gerçekleşti. Geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 6 düşüş yaşanırken, otomobil üretimi yüzde 17 azalarak 528 bin 366 adede indi. Traktör dahil toplam üretim ise 986 bin 584 adet oldu.
İç pazardaki daralmaya karşın yerli otomobillerin satışları artış gösterdi. İlk dokuz ayda ithal otomobil satışları yüzde 23 gerilerken yerli otomobil satışları yüzde 2 yükseldi. Böylece toplam otomotiv pazarında yerli üretimin payı, geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 29'dan yüzde 34'e çıktı. Yerli otomobillerin toplam otomobil pazarındaki payı ise yüzde 36 olarak kaydedildi.
Ticari araç tarafında üretim artışı
Otomobil üretimindeki düşüşe karşılık ticari araç grubunda büyüme yaşandı. Ocak-eylül döneminde ticari araç üretimi yüzde 12 artarken hafif ticari araçlarda yüzde 13, ağır ticari araçlarda yüzde 7 yükseliş görüldü.
Buna karşın ticari araç pazarında aynı performans yakalanamadı. Hafif ticari araç satışları yüzde 5 azalırken ithal modellerdeki düşüş yüzde 9 oldu. Yerli hafif ticari araç satışları ise yüzde 11 arttı. Bu segmentte yerli araçların pazar payı yüzde 24, ithal araçların payı yüzde 76 seviyesinde gerçekleşti. Ağır ticari araç pazarı da geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7 küçüldü.
Sektörün kapasite kullanım oranı yüzde 61 olarak açıklandı. Kapasite kullanımı hafif araçlarda yüzde 62, kamyonlarda yüzde 59, otobüs ve midibüslerde yüzde 67, traktörlerde ise yüzde 27 düzeyinde kaldı.
İhracat geliri 31,1 milyar dolara çıktı
Otomotiv sanayisinin ihracatı adet bazında gerilemesine rağmen gelir tarafında artış kaydedildi. İlk dokuz ayda araç ihracatı yüzde 11 düşüşle 685 bin 671 adede indi. Otomobil ihracatındaki kayıp yüzde 27 olurken ticari araç ihracatı yüzde 11 arttı. Traktör ihracatı da yüzde 13 yükselerek 9 bin 381 adede ulaştı.
Sektörün toplam ihracat geliri aynı dönemde yüzde 3 artışla 31,1 milyar dolara çıktı. Türkiye'nin toplam sektörel ihracatında yüzde 17 pay alan otomotiv sanayisi, en fazla ihracat yapan sektör olma konumunu sürdürdü.
Otomobil ihracatının değeri yüzde 8 düşerek 7,8 milyar dolara geriledi. Ana sanayi ihracatında yüzde 2,2, tedarik sanayi ihracatında ise yüzde 3,7 artış gerçekleşti.
Yeni modellerden katkı bekleniyor
OSD Başkanı Cengiz Eroldu, yılın kalan döneminde devreye girecek yeni modellerin üretim ve ihracata destek vermesini beklediklerini belirtti. Hyundai'nin ağustos ayında üretimine başladığı Ioniq 3 ile Oyak Renault ve Tofaş'ın son çeyrekte üretime alacağı yeni modellerin sektöre katkı sağlayacağını ifade eden Eroldu, yatırımların olumlu etkilerinin önümüzdeki aylarda ve gelecek yıl daha net görüleceğini kaydetti.
İç pazardaki daralmada ÖTV oranları ve finansman koşullarının etkisine işaret eden Eroldu, fiilen yüzde 75-80 aralığına yükselen ÖTV oranlarının talep üzerinde baskı oluşturduğunu söyledi. Nüfusa bağlı talebin pazarın daha fazla daralmasını sınırlayabileceğini belirten Eroldu, yeni modellerin piyasaya çıkmasıyla yerli araçların pazar payında ilave artış beklediklerini dile getirdi.
