Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), kredili sermaye piyasası aracı işlemlerinde aranan asgari özkaynak koruma oranının geçici olarak yüzde 35 yerine yüzde 20 uygulanabilmesine izin verdi. Karar 17 Eylül tarihli 2026/60 sayılı bültenle duyuruldu ve 2 Ekim seans sonuna kadar geçerli.
Seri:V, No:65 sayılı Tebliğ'in 17. maddesi, kredili işlemler sürdüğü müddetçe özkaynak koruma oranının en az yüzde 35 olmasını öngörüyor. Kurul, bu hükmün ikinci bir duyuruya kadar ve 2 Ekim seans sonuna kadar esnek uygulanabileceğini açıkladı. Esneklik zorunlu değil: aracı kurumlar bunu kendi risk politikalarına uygun düştüğü ölçüde ve müşteri taleplerini olabildiğince gözeterek kullanabilecek.
Kurul kararını Borsa İstanbul piyasalarında yaşanan gelişmelere, piyasaların güvenilir, şeffaf ve istikrarlı işleyişine ve yatırımcıların hak ve yararlarının korunması amacına dayandırdı. Aynı duyuruda Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1, Pardus ve Bulls portföy yönetim şirketlerine ait fonların TEFAS'ta işleme kapatılması kararı da yer aldı.
Vatandaşa nasıl yansıyor?
Kredili hesapla hisse alan bireysel yatırımcılar için özkaynak koruma oranı, hesaptaki özkaynağın hangi seviyenin altına düşmesi hâlinde aracı kurumun ek teminat isteyeceğini belirleyen eşik. Oranın düşürülmesi, fiyatlar gerilediğinde teminat tamamlama çağrısının daha geç gelmesi anlamına gelebilir; ancak bunun uygulanıp uygulanmayacağı her aracı kurumun kendi kararına bağlı.
Yatırımcı açısından ne ifade ediyor?
Bu tür geçici esneklikler, teminat açığı nedeniyle ortaya çıkabilecek zorunlu satışların sayısını azaltma işlevi görüyor. Öte yandan daha düşük özkaynakla taşınan kredili pozisyonlarda fiyat düşüşünün hesap üzerindeki etkisi büyüyor; esnekliğin 2 Ekim'de sona ermesiyle eski oranın yeniden uygulanması da gündeme gelecek.
İş dünyasına etkisi ne?
Aracı kurumlar açısından karar, müşteri pozisyonlarının daha düşük teminatla taşınmasına izin verirken bunun kredi riskini kurumların kendisinde bırakıyor. Kurul'un esnekliği kurumların risk politikalarına bağlaması, her aracı kurumun farklı bir eşik uygulayabileceği anlamına geliyor; kredili işlem yapan yatırımcıların kendi kurumunun uygulamasını ayrıca öğrenmesi gerekiyor.
