Türk geri dönüşüm şirketi EKOVAR, dünya otomotiv markalarının kullanım ömrünü tamamlayan bataryalarını geri dönüştürerek stratejik ham maddeleri yeniden üretime kazandıran ilk yerli firma olacak.
Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'na (COP31) katılan şirket, Jaguar ve Land Rover başta olmak üzere çeşitli firmalarla batarya geri dönüşümü alanında anlaşma imzalamaya hazırlanıyor.
Bu alanda Türkiye'de tek ve Avrupa'da üç firmadan biri olan şirket, işbirlikleriyle söz konusu markaların elektrikli araçlarından çıkan atık bataryaları, geri kazanım altyapısıyla değerlendirmeyi hedefliyor.
Elektrikli araç kullanımının yaygınlaşmasıyla ömrünü tamamlayan, üretim hatası nedeniyle kullanılamayan veya geri çağrılan bataryaların güvenli yönetimi de önem kazanıyor. Bu süreç, atıkların güvenli şekilde işlenmesinin yanı sıra içerdikleri değerli ham maddelerin yeniden ekonomiye kazandırılmasını kapsıyor.
- Atık bataryalar yeniden üretime dönüyor
EKOVAR, araç servislerinden aldığı atık bataryaları "safe box" adı verilen özel güvenli kutularla tesislerine taşıyor. Bataryaların içindeki enerji boşaltıldıktan sonra mekanik ayrıştırma işlemleri gerçekleştiriliyor.
Ardından uygulanan kimyasal işlemlerle lityum, nikel, kobalt, alüminyum ve bakır gibi ham maddeler ayrıştırılıyor. Elde edilen malzemeler, yeniden üretimde kullanılmak üzere sanayi tesislerine gönderiliyor.
Böylece kullanım ömrünü tamamlayan bataryaların içerdiği malzemeler yeni elektrikli araçların üretiminde değerlendirilebiliyor.
Şirketin paylaştığı bilgilere göre, batarya geri kazanımına yönelik AR-GE çalışmalarına 2017'de başlandı. Bu çalışmaların ardından 2021'de pilot tesis ölçeğinde uygulamalara geçildi.
EKOVAR, 2022'nin ilk çeyreğinde Ankara'da lityum iyon ve nikel metal hidrür araç bataryalarının deşarjı ve geri kazanımına yönelik tesisini devreye aldı. Şirket, tesisin tek vardiyada yıllık 9 bin ton atık işleme kapasitesine sahip olduğunu belirtiyor.
- Sektörden pay almak için çalışmalar sürüyor
EKOVAR Yönetim Kurulu Başkanı Mesut Özer, AA muhabirine, yaklaşık 20 yıldır atık işiyle uğraştığını belirterek, şu anda da lityum bataryaların geri kazanımı ve ikincil ömürleri için COP31'de bulunduklarını söyledi.
Bu konuda çok ciddi çalışmalar yaptıklarını vurgulayan Özer, "Türkiye'de ikincil ömürde tek firmayız. Birçok enerji şirketiyle birlikte yeni merkezler kurmaya çalışıyoruz. Avrupa'da üç tane bu işi başarabilen firmadan Türkiye adına birinciyiz. Şu anda başta Land Rover ve Jaguar grubuyla bilgi alışverişi dahil olmak üzere çeşitli görüşmeler yapmaktayız. İlerleyen süreçte ikincil ömürde tüm Türkiye'de yaygınlaşmaya çalışıyoruz. Bu şekilde buradaki faaliyetlerimizi sürdürüyoruz." diye konuştu.
Özer, şu anda teknolojinin tamamıyla enerji depolamaya döndüğüne işaret ederek, üretilen her yeni teknolojinin bir geri dönüşümü olması gerektiğinin altını çizdi.
Bu alanda yapılan hesaplamaların kağıt üstü kaldığını belirten Özer, batarya geri dönüşüm sektöründe gelecek 10 yılda yaklaşık 2 milyar dolarlık ciro beklendiğini, bundan pay almak için çalışmalarına devam edeceklerini sözlerine ekledi.






